فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٣٤٣ - تأويلهاى ناروا
تأويل هاى ناروا
الف: برخى مى گويند: مراد از اين دوازده خليفه، دوازده خليفه اموى است كه نخستين آنان يزيد بن معاويه و آخرين آنان، مروان حمار است كه مجموعاً دوازده خليفه مى شوند.
اين گروه براى اين كه دوازده خليفه را پشت سر هم ارائه كنند، معاويه، وعبدالله بن زبير ومروان بن حكم را از قلم انداخته و آنان را چنين معرفى مى كنند:
١. يزيد بن معاويه، ٢. فرزند او معاويه، ٣. عبدالله بن مروان، ٤. وليد بن عبدالملك، ٥. سليمان بن عبدالملك، ٦. عمر بن عبدالعزيز، ٧. يزيد بن عبدالملك، ٨. هشام بن عبدالملك، ٩. وليد بن يزيد، ١٠، يزيد بن وليد، ١١. ابراهيم بن وليد، ١٢. مروان بن محمد.[١]
جاى گفتگو نيست كه پرونده زندگانى اين افراد پر از فساد و گناه و قتل و غارت و فجايع است ولى تأويل كنندگان مى گويند: ميزان، گرايش عمومى به اين افراد است نه پيراستگى صفحات زندگانى آنان.
من از ابن حجر اين عالم بزرگ درشگفتم چگونه بدون بررسى دقيق اين احاديث را بر اين افراد جنايتكار تطبيق مى كند و مدعى مى شود ميزان گرايش عمومى مردم به آنهاست، نه پاكدامنى آنها، زيرا:
١. اگر حضرت در مقام مدح و ستايش اين دوازده خليفه نباشد، چه سودى در اين حديث خواهد بود.
[١] فتح البارى بشرح صحيح البخارى، ج١٣، ص ٢١٢، چاپ دارالمعرفة، بيروت.